Service & operatie · 12 november 2026 · 5 min leestijd
Checklist onderhoud warmtepomp: wat je controleert en hoe vaak, per merk
Door Hakan Oz, Head of Marketing/Operations
Wat controleer je bij onderhoud aan een warmtepomp, en hoe vaak? Per model zie je wat de handleidingen van Daikin, Mitsubishi, NIBE, Remeha, Vaillant en Panasonic vragen: bij de oplevering, in de eerste maanden en bij het jaarlijkse onderhoud.
Kort antwoord: bij de meeste modellen in dit overzicht vraagt de handleiding elk jaar een beurt of inspectie. Wat je controleert, verschilt per model. Daikin vraagt bij de Altherma 3 R W minstens één keer per jaar onderhoud. Bij Mitsubishi Electric geldt dat ook voor de binnenunit van de Ecodan-cilinderunit. Remeha noemt bij de Elga Ace MB een jaarlijkse inspectie met een lekdichtheidscontrole van de verwarmingsinstallatie verplicht. Maak per model één lijst voor drie momenten: de oplevering, de eerste maanden en het jaarlijkse onderhoud. Staat de monteur voor een model dat hij maar één keer per jaar ziet? Dan zoekt hij de onderhoudslijst van precies dat toestel op in Manuel, met document, versie en pagina erbij. Hij werkt die lijst punt voor punt af.
Krijg je steeds meer warmtepompen in onderhoud? Dan merk je dat elk merk en elk model iets anders vraagt. Hieronder staat wat de handleidingen van zes fabrikanten voorschrijven. Gebruik het voor je onderhoudsplanning, je werkinstructie of je onderhoudscontract. Elke waarde hoort bij het model dat erbij staat. Heb je een ander model? Kijk dan in de handleiding van dat toestel. Neem je een warmtepomp in onderhoud die je niet zelf hebt geplaatst? Loop dan bij de eerste beurt ook de punten voor de oplevering na.
Wat de fabrikant vraagt, en hoe vaak
| Wanneer | Wat je in elk geval controleert | |
|---|---|---|
| Daikin | Minstens één keer per jaar | Buitenunit, waterdruk, vuilafscheider, veiligheidskleppen, schakelkast |
| Mitsubishi | Jaarlijks, magneetfilter elke drie jaar | Expansievaten, overdrukventielen, driewegklep, instellingen, buitenunit |
| NIBE | Regelmatig, condensafvoer vooral in het najaar | Overstortventiel, ontluchter, condensafvoer |
| Remeha | Jaarlijks, met lekdichtheidscontrole | Veiligheidsklep, expansievat, koudemiddelcircuit, magneetfilter |
| Vaillant | Jaarlijkse inspectie, zo nodig eerder onderhoud | Vuldruk en elektrische aansluitingen |
| Panasonic | Vóór de eerste start | Voeding 5 uur vooraf aan, waterkwaliteit, debiet |
Bron: handleidingen van Daikin (Altherma 3 R W, 4P629085-1E), Mitsubishi Electric (Ecodan-cilinderunit, OCH814A), NIBE (S2125, IHB NL 2442-1), Remeha (Elga Ace MB, 7862889 v02), Vaillant (systeem met aroTHERM plus of pro en regelmodule VWZ AI /7) en Panasonic (Aquarea H-generatie, IBS). De pagina's staan bij de bronnen.
De checklist per merk
Daikin Altherma 3 R W: minstens één keer per jaar. De wet kan volgens Daikin vaker vragen.
- Oplevering: meet het debiet met alle lussen dicht die dicht kunnen. Daikin vraagt minimaal 12 l/min. Stel de omloopklep af op dat minimum plus 2 l/min.
- Eerste draaiuren: de compressor moet eerst 50 uur aan één stuk draaien voordat het stroomverbruik stabiel is. Tot dan kan de unit meer stroom trekken dan op het typeplaatje staat.
- Jaarlijks: de warmtewisselaar van de buitenunit reinigen. Binnen: waterdruk, magneetfilter met vuilafscheider, veiligheidskleppen en schakelkast. Meet de schakelcontacten door met een ohmmeter. Zit er een boosterverwarming in de boiler (EKHW)? Ontkalk die dan, zeker bij hard water.
- Vaker: de veiligheidsklep van de boiler, volgens Daikin meer dan één keer per jaar.
Mitsubishi Electric Ecodan-cilinderunit: de binnenunit minstens één keer per jaar, volgens het onderhoudslogboek in de servicehandleiding.
- Oplevering: wijk je af van een fabrieksinstelling? Schrijf dan de nieuwe waarde op het formulier voor de inbedrijfstelling. Dat scheelt werk als de print later vervangen moet worden.
- Eerste maanden: de zeef van de unit en eventuele filters daarbuiten eruit halen en schoonmaken.
- Jaarlijks binnen: voordruk van de expansievaten controleren (cv-kant 1 bar, tapwaterkant 3,5 bar). Overdrukventielen laten afblazen. Na het opwarmen mag de druk niet boven 3 bar komen. Driewegklep nakijken op inwendige lekkage. Kabels en instellingen nalopen.
- Jaarlijks buiten: rooster, condensafvoer en isolatie controleren. De spanning noteren.
- Eigen interval: magneetfilter en circulatiepomp elke drie jaar nakijken. De pomp krijgt dan altijd een nieuwe pakking. Overdrukventiel en manometer vervang je elke zes jaar.
NIBE S2125: een paar punten regelmatig, de condensafvoer vooral in het najaar.
- Oplevering: spoel de leidingen door voordat je de warmtepomp aansluit. Laat de compressorverwarming de compressor opwarmen vóór de eerste start. Stel het laaddebiet af en vul het inspectieformulier in.
- De eerste tijd na de start: borrelt het? Ontlucht dan opnieuw.
- Regelmatig: het overstortventiel (FL2) activeren, zodat vuil eruit gaat en je ziet dat het niet verstopt zit. De ontluchter (QM20) nakijken. De condensafvoer controleren en zo nodig schoonmaken.
Remeha Elga Ace MB: elk jaar een inspectie met een lekdichtheidscontrole van de verwarmingsinstallatie, volgens de geldende normen. Remeha noemt die inspectie verplicht.
- Oplevering: stel CN1 en CN2 in zoals ze op het typeplaatje van de binnenunit staan. Controleer de instelling van de temperatuurbegrenzer. Start de buitenunit niet na het ontluchten? Kijk dan of de aanvoertemperatuur boven 10 °C ligt.
- Jaarlijks: veiligheidsklep van het cv-circuit en voordruk van het expansievat controleren. Met een lekdetector het koudemiddelcircuit nalopen. Elektrische aansluitingen, schroeven en moeren nakijken.
- Jaarlijks ook: magneetfilter reinigen. Daarna de druk controleren. Bij warmtevraag ook het debiet. Haalt het debiet het minimum niet? Dan tap je het toestel af en maak je het helemaal schoon.
Vaillant met aroTHERM plus of pro: volgens de gebruiksaanwijzing van het systeem elk jaar een inspectie van de binnenunit en regelmatig onderhoud. Laat de inspectie zien dat het eerder moet? Dan doe je het onderhoud eerder.
- Oplevering (regelmodule VWZ AI /7): systeemdruk 1,5 tot 2,0 bar. Start de pomptest T.01 op 100% en lees de volumestroom af. Vergelijk die met de handleiding van de buitenunit. Leg de klant uit hoe hij de druk controleert. In de gebruiksaanwijzing van het systeem vraagt Vaillant de bewoner ook om bladeren en sneeuw rond de buitenunit regelmatig weg te halen.
- Jaarlijks (regelmodule VWZ AI /7): de vuldruk controleren en bijstellen. De elektrische aansluitingen nalopen. Staat er tussendoor een onderhoudscode I.XXX op het display? Dan is er onderhoud nodig.
Panasonic Aquarea H-generatie: wat je nakijkt vóór de eerste start.
- Koudemiddel: leidingen niet geknikt en geïsoleerd, een lektest met stikstof en vacumeren volgens het F-gassenbesluit.
- Water: pH 7 tot 9 en hardheid 3,5 tot 8,4 °dH. Minimaal 50 liter water in de installatie onder 9 kW, 100 liter vanaf 9 kW. Kijk of het expansievat van 10 liter genoeg is en meet het debiet.
- Buitenunit en voeding: de unit minimaal 20 tot 30 cm boven de grond, met trillingsdempers. Zet de voeding minimaal 5 uur vóór de eerste start aan.
Zo maak je er een afvinklijst van voor je monteurs
Zet per merk en model één lijst op, met de drie momenten onder elkaar. Zo vinkt de monteur punt voor punt af. Houd de onderdelen met een eigen interval apart, zoals het magneetfilter van de Ecodan-cilinderunit. Plan die beurten alvast in en leg klaar wat je nodig hebt, zoals de nieuwe pakking voor de pomp. Maak je een onderhoudscontract? Neem dan per model de intervallen van de fabrikant op. In de gebruiksaanwijzing van het aroTHERM-systeem raadt Vaillant de bewoner een onderhoudscontract aan.
Noteer bij elke beurt wat je hebt gemeten: de waterdruk koud, de voordruk van het expansievat en het debiet. Zet erbij welke filters je hebt schoongemaakt en welke kleppen je hebt getest. Schrijf ook op welke instellingen afwijken van de fabriek. Bij de Altherma 3 R W en de Ecodan-cilinderunit vraagt de handleiding daar al om.
Je kunt die lijst per merk al in Manuel zetten voordat je monteurs ermee gaan werken. Die staat dan naast de handleidingen van de toestellen die jullie in onderhoud hebben. Bij de start komt ook de kennis uit jullie werkbonnen erin. In die servicehistorie van jullie eigen bedrijf kijkt de monteur hoe collega's dit type toestel eerder hebben aangepakt. Twijfelt hij, bijvoorbeeld omdat het debiet laag blijft na het reinigen van het magneetfilter? Dan stuurt hij zijn vraag door naar een ervaren collega.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak heeft een warmtepomp onderhoud nodig?
Dat verschilt per merk en model. Daikin vraagt bij de Altherma 3 R W minstens één keer per jaar onderhoud. Bij Mitsubishi Electric geldt dat ook voor de binnenunit van de Ecodan-cilinderunit. Remeha noemt bij de Elga Ace MB een jaarlijkse inspectie met een lekdichtheidscontrole van de verwarmingsinstallatie verplicht. Let ook op onderdelen met een eigen interval, zoals het magneetfilter van de Ecodan-cilinderunit: elke drie jaar.
Wat controleer je bij de oplevering van een warmtepomp?
Volg de lijst van precies dat model. Bij de Daikin Altherma 3 R W meet je onder meer het debiet: minimaal 12 l/min. Bij de NIBE S2125 spoel je de leidingen door voordat je de warmtepomp aansluit. Ook vul je het inspectieformulier in. Bij de Panasonic Aquarea H-generatie zet je de voeding minimaal 5 uur vóór de eerste start aan. Noteer ook welke instellingen je hebt gekozen.
Wat zet je in een onderhoudscontract voor warmtepompen?
Neem per model de lijst en de intervallen van de fabrikant op: wat er bij het jaarlijkse onderhoud gebeurt en welke onderdelen een eigen interval hebben. Het overdrukventiel van de Mitsubishi Ecodan-cilinderunit vervang je bijvoorbeeld elke zes jaar. Spreek ook af wat de monteur bij elke beurt noteert.
Waar vind je de onderhoudslijst van het juiste model?
In de handleiding voor de installateur of de servicehandleiding van dat model. Kijk eerst op het typeplaatje welk type het precies is, want de lijst verschilt per model. De monteur scant in Manuel het typeplaatje, of noemt merk en type. Het antwoord komt uit de handleiding van dat model, met document, versie en pagina erbij. Staat jullie eigen werkinstructie in Manuel? Dan vindt hij die ook, met het document en de pagina erbij.
Lees ook
Bronnen
- Daikin: uitgebreide handleiding voor de installateur Daikin Altherma 3 R W, ERGA04~08E + EHBH/X04+08E (4P629085-1E, 2024.04), §11.2, §11.4.1, §12 en §13 (p. 243–245, 253–257)
- Mitsubishi Electric: servicehandleiding Ecodan-cilinderunit (OCH814A, augustus 2023), §13-1 Engineers Forms (p. 101), Annual Maintenance Log Book (p. 105) en §13-2 Annual Maintenance (p. 106)
- NIBE: handleiding voor installateur lucht/water-warmtepomp S2125 (IHB NL 2442-1), Condensatie (p. 9), hoofdstuk 4 (p. 25), hoofdstuk 6 (p. 33) en hoofdstuk 8 Service (p. 41)
- Remeha: installatie-, gebruikers- en servicehandleiding binnenunit Elga Ace MB Control Box (7862889, v02, 18-03-2024), §7.4–7.7 (p. 41–42) en §13 (p. 87–89)
- Vaillant: installatie- en onderhoudshandleiding warmtepompregelingsmodule VWZ AI /7 230V (8000043016_02, 30.06.2026), §7.5, §7.6, §9.1, §9.9 (p. 15–16) en §12 (p. 17–18)
- Vaillant: gebruiksaanwijzing warmtepompsysteem met aroTHERM plus of aroTHERM pro (8000044888_01, 06.07.2026), §9.1.1, §9.2.1 en §9.2.2 (p. 15)
- Panasonic: Aquarea H-generatie lucht/water-warmtepomp, IBS en storingsanalyse (versie 1.0), §1.1 (p. 4–5 en 7)